Zwangere vrouw kijkt uit het raam en maakt zich zorgen over het coronavirus tijdens de zwangerschap

Als je zwanger bent of net een kindje hebt gekregen, maak je je misschien zorgen over het coronavirus. Loop je extra risico als je zwanger bent? Wat zijn de gevaren voor je baby? We beantwoorden de meest gestelde vragen over het coronavirus en zwangerschap en baby’s.

We proberen de informatie op deze pagina zo actueel mogelijk te houden. Dit doen we door regelmatig de informatie van onder andere het RIVM, het CDC en gynaecologische richtlijnen te controleren op nieuwe informatie rondom het coronavirus en zwangerschap en baby’s. Toch kan het voorkomen dat we soms net wat achter lopen op hun informatie.

1. Is het coronavirus gevaarlijk als je zwanger bent?

Het lijkt erop dat je als zwangere vrouw geen grotere kans hebt om besmet te worden met het coronavirus. Bij de meeste zwangere vrouwen verloopt een corona-infectie niet anders dan bij niet-zwangere vrouwen.

Wel loop je als zwangere vrouw meer risico om ernstig ziek te worden van COVID-19. Ook is de kans wat groter dat je in het ziekenhuis of op de Intensive Care terechtkomt. Dit is vooral zo als je binnen een risicogroep valt, bijvoorbeeld als je een ziekte aan je hart, longen of afweersysteem hebt. Ook wanneer je ouder dan 35 bent of een BMI van 30 of hoger hebt, is de kans op ernstig ziek worden wat groter.

Daarnaast kan elke luchtweginfectie met koorts voor problemen zorgen in de zwangerschap. Dus ook COVID-19. Dit komt doordat je groeiende buik je longen verdrukt.

Een coronavaccinatie helpt tegen het coronavirus en is veilig tijdens je zwangerschap. Dit kan voorkomen dat je ernstig ziek wordt.

Koorts

Hoge koorts tijdens de zwangerschap kan, net als bij andere infectieziektes, wel problemen geven voor je ongeboren kindje. Houd bij klachten daarom goed je temperatuur in de gaten en gebruik zo nodig paracetamol. Bel met je huisarts of gynaecoloog als je temperatuur hoger wordt dan 38.5°C.

Gevolgen rond bevalling

Tot nu toe blijkt COVID-19 geen verhoogde kans te geven op een miskraam of aangeboren afwijkingen bij je kindje. Wel komen vroeggeboorte en een keizersnede wat vaker voor bij besmette zwangere vrouwen. Maar het is nog niet duidelijk of dit spontane vroeggeboortes zijn of dat een zwangerschap om medische redenen vroegtijdig beëindigd is. Om meer duidelijkheid te krijgen, is nog altijd uitgebreider onderzoek nodig.

Als je zwanger bent, verandert er veel in je lichaam. Ook je immuunsysteem verandert. Hierdoor ben je vaak gevoeliger voor luchtweginfecties door virussen. Er is nu nog te weinig wetenschappelijke informatie om te zeggen of je als zwangere ook gevoeliger bent voor het coronavirus.

2. Kan je het coronavirus overdragen op je baby tijdens je zwangerschap?

Omdat het virus nog nieuw is, zijn er nog weinig gegevens over het besmetten van je baby tijdens de zwangerschap. In verschillende onderzoeken is slijm uit de keel van pasgeboren baby’s onderzocht. Daarnaast is er gekeken naar vruchtwater, navelstrengbloed en moedermelk. Hier werden geen virusdeeltjes in gevonden. Het lijkt er daarom op dat het virus niet gemakkelijk van moeder op kind wordt overgedragen tijdens de zwangerschap.

Er zijn wereldwijd een klein aantal baby’s geweest die mogelijk wel in de baarmoeder besmet zijn geraakt. Zij hadden kort na de geboorte antistoffen tegen het coronavirus in hun bloed en droegen het virus in hun keel. Maar ook bij deze kinderen werden in het navelstrengbloed, vruchtwater of in de placenta geen virusdeeltjes aangetroffen, of is dit niet onderzocht.

Het is daarom ook goed mogelijk dat zij kort na de bevalling besmet zijn geraakt via contact met hun besmette moeder. Tot nu toe zijn deskundigen dus van mening dat doorgeven van het virus tijdens de zwangerschap mogelijk, maar ongebruikelijk is.

3. Wat zijn de gevaren voor je (pasgeboren) baby?

Het lijkt erop dat COVID-19 bij baby’s en jonge kinderen meestal niet ernstig verloopt. Ernstige medische problemen komen bij kinderen met het coronavirus niet vaak voor. Het zijn vooral oudere mensen en mensen met andere aandoeningen die ernstig ziek worden. Wel is het zo dat kinderen met gezondheidsproblemen een groter risico lopen om ernstig ziek te worden. Dit is ook zo bij andere griepachtige virussen.

Over de gevaren voor pasgeboren baby’s van moeders met het coronavirus is nog weinig bekend. Uit sommige kleine onderzoeken volgen aanwijzingen dat baby’s van besmette moeders wel gezondheidsproblemen kunnen hebben na de geboorte. Of dit komt door het coronavirus en op welke manier is nog niet helemaal duidelijk.

Over het algemeen hebben de meeste pasgeboren baby’s die positief getest zijn voor COVID-19 geen of lichte symptomen en worden ze helemaal beter. Maar een klein aantal wordt ernstig ziek.

4. Welke extra voorzorgsmaatregelen kan je nemen als je zwanger bent?

Als je zwanger bent, kan je dezelfde voorzorgsmaatregelen nemen als andere mensen. De volgende dingen worden geadviseerd door het RIVM en de overheid:

  • Was je handen regelmatig.
  • Gebruik papieren zakdoekjes bij niezen en hoesten.
  • Hoest en nies in je elleboog.
  • Schud geen handen.
  • Ga drukte, grote groepen en het contact met mensen die griepachtige symptomen hebben uit de weg.
  • Draag een mondkapje in het openbaar vervoer. Dit is verplicht.
  • Heb je last van verkoudheidsklachten, hoesten, keelpijn of koorts? Laat je testen en blijf thuis tot de uitslag bekend is. Als je gevaccineerd bent, geldt dit ook. Heb je koorts en/of benauwdheidsklachten? Dan moeten je huisgenoten ook thuisblijven.
  • Ben je positief getest? Dan moet de rest van je gezin ook thuis blijven. Je ontvangt in dat geval meer informatie van de GGD over de leefregels.
  • Als je met (mogelijk) besmette mensen werkt, is professionele bescherming inclusief een mondkapje nodig. Zit je in het derde trimester van je zwangerschap? Dan kan je direct contact met patiënten met COVID-19 het beste uit de weg gaan. Bespreek met je werkgever of je tijdelijk ander werk kan doen.

5. Kan je borstvoeding geven als je besmet bent?

In de meeste gedane onderzoeken zijn geen virusdeeltjes gevonden in moedermelk. Maar in een paar is dit wel het geval. Het lijkt er dus op dat het virus niet in de moedermelk terechtkomt.

Borstvoeding biedt veel voordelen, waaronder bescherming tegen infectieziektes. De meeste deskundigen adviseren daarom om gewoon borstvoeding te geven. Je kan het beste overleggen met je huisarts, verloskundige of kinderarts hoe je dit het veiligst kan aanpakken.

Het advies luidt om bij het geven van borstvoeding of flesvoeding in ieder geval de volgende voorzorgsmaatregelen te nemen:

  • Was je handen voordat je je baby of de borstkolf of fles aanraakt.
  • Probeer hoesten en niezen te voorkomen wanneer je de voeding geeft.
  • Denk erover na om een mondmasker te dragen tijdens het voeden.
  • Maak een borstkolf na gebruik goed schoon volgens de uitleg in de handleiding.
  • Denk erover na om een gezond persoon (je partner bijvoorbeeld) een flesje (afgekolfde) melk te laten geven aan je kindje.

6. Wat moet je doen als je klachten hebt van het coronavirus?

Ben je zwanger en voel je je niet goed? Let dan extra goed op klachten die mogelijk bij COVID-19 passen. Als je luchtwegklachten hebt en/of koorts krijgt, laat je dan testen en ziek thuis uit. Houd daarbij 1,5 meter afstand tot anderen. Bij hevige klachten kan je het beste ook meteen contact opnemen met de huisarts. Ook als je de afgelopen twee weken contact hebt gehad met een patiënt met COVID-19 is het goed om de huisarts of GGD te bellen.

Het advies is om eerst te bellen en niet meteen naar de huisartspraktijk toe te gaan. Zo voorkom je dat je andere mensen in de wachtkamer besmet.

7. Is het nog verstandig om de kinkhoestvaccinatie te halen?

Sommige geplande afspraken bij zorgverleners worden verzet of gebeuren telefonisch. Ben je rond de 22 weken zwanger? Dan vraag je je misschien af of het nog slim is om de kinkhoestvaccinatie te halen. Het advies is om dit wel te doen. Je hoeft het niet uit te stellen.

Het is belangrijk dat je deze vaccinatie krijgt. Zo bescherm je je baby tegen de infectieziekte kinkhoest. Ben je ziek, heb je koorts en/of verkoudheidsklachten, zoals niezen, een loopneus, keelpijn of hoesten? Blijf dan thuis en verzet de afspraak.

Meer informatie over het coronavirus en zwangerschap

Wat is het ‘nieuwe’ coronavirus?

Een coronavirus is een bepaald type virus, waar meerdere varianten van zijn. Het coronavirus dat zich momenteel over de wereld verspreidt, heet SARS-CoV-2. Het veroorzaakt een griepachtige ziekte. Deze ziekte wordt COVID-19 genoemd, waarbij de 19 verwijst naar 2019.

In 2002 was er ook een uitbraak met een coronavirus: SARS. Dit virus was SARS-Cov-1. De twee virussen lijken op elkaar, maar uiten zich verschillend.

Symptomen

De symptomen die met COVID-19 gepaard gaan, lijken veel op de klachten van een ‘gewone’ griep. De volgende symptomen kunnen voorkomen:

  • Koorts
  • Hoesten
  • Benauwdheid/moeite met ademhalen
  • Vermoeidheid
  • Spierpijnen

Sommige mensen hebben heel milde of zelfs geen klachten als ze besmet zijn. Er zijn ook mensen die erg ziek worden doordat ze een serieuze complicatie krijgen. Meestal is dit een longontsteking. Dit komt het meest voor bij mensen die andere gezondheidsproblemen hebben, zoals hartfalen of afweerproblemen.

Besmetting

Het virus wordt van mens op mens overgedragen door kleine druppeltjes in de lucht. Deze komen in de lucht door niezen, praten of hoesten. Ook door nauw contact met een COVID-19 patiënt, bijvoorbeeld door knuffelen en kusjes geven, kan je besmet raken.

Bekijk de website van het RIVM voor de meest actuele informatie over het coronavirus.