Kindje speelt met nachtlampje die als slaaptrainer gebruikt wordt

Een slaaptrainer, of kinderwekker, helpt je kindje te begrijpen wanneer de dag begint en wanneer hij beter nog kan blijven liggen. Heel handig als je peuter een vroege vogel is. Hoe werkt een slaaptrainer en wanneer kan je het gebruiken?

Geertje en Karolien slaapcoaches
Kinderslaapcoaches

Dit artikel is geschreven in samenwerking met en goedgekeurd door Geertje van Heeswijk-Jonkhart en Karolien Kop-Huisman, gecertificeerde slaapcoaches.

Wat is een slaaptrainer?

Een slaaptrainer is een soort kinderwekker, die je kindje laat zien wanneer het tijd is om op te staan en wanneer het nog te vroeg is om zijn bedje uit te komen. Vaak bestaat de slaaptrainer uit een klokje met een leuk figuurtje of lampje dat je op de gewenste tijd aan kan laten gaan door middel van een timer.

Je peuter heeft nog geen besef van tijd. Zodra hij wakker wordt en zich uitgeslapen voelt, begint voor hem de dag. Zeker wanneer het al licht is buiten. Hij kan immers nog geen klokkijken. Een kinderwekker kan daarbij helpen, door op speelse wijze aan te geven of het dag of nog nacht is.

Soorten slaaptrainers

Er zijn verschillende soorten slaaptrainers verkrijgbaar. De meeste trainers hebben een klokje en een figuurtje dat zijn ogen dicht of open heeft. Andere varianten hebben een lampje dat aan- of uitgaat op een in te stellen tijdstip, of van kleur verandert.

Er zijn ook trainers die een muziekje kunnen laten horen wanneer het tijd is om op te staan. Deze zijn later, wanneer je kind naar school gaat, te gebruiken als wekker.

Wanneer slaaptrainer gebruiken?

De slaaptrainer kan je gebruiken wanneer je peuter elke dag erg vroeg wakker wordt, bijvoorbeeld voor 6.00 uur. Om een slaapwekker te gebruiken, moet je kleine in staat zijn verbanden te leggen (oogjes dicht/lampje uit betekent in bed blijven) en onderscheid te maken tussen oogjes open of oogjes dicht (of lampje aan/uit).

De meeste peuters zijn in staat om verbanden te leggen vanaf ongeveer 2 jaar. Voor deze leeftijd kan het nog lastig zijn. Je kleine heeft dan vaak nog niet het denkvermogen om te begrijpen wat je van hem verwacht. Ieder kind ontwikkelt zich echter in zijn eigen tempo en het hangt van je kindje af hoe snel hij dit oppikt. Het kan geen kwaad om eerder een poging met een slaapwekker te wagen. Sommige kinderen van 1 jaar zijn al in staat om met een kleurenlampje te werken, mits je het consequent gebruikt en benoemt.

Gebruik van de slaaptrainer: een stappenplan

Een slaaptrainer gebruik je eigenlijk op dezelfde manier als een gewone wekker. Alleen in plaats van een muziekje dat op de ingestelde tijd gaat spelen, gaat er een lampje aan en/of opent een figuurtje zijn ogen. Met een lampje in plaats van muziek voorkom je dat je kind wakker wordt, mocht hij een keer langer slapen. Om een kinderwekker met je peuter in gebruik te nemen, kan je als volgt te werk gaan:

  1. Installeer samen de slaaptrainer. Stel de timer in op 6.00 uur en leg je kleine uit dat het tijd is om op te staan als het lampje aangaat. Is het lampje uit, dan is het nog nacht.
  2. Wordt je nachtbrakertje erg vroeg wakker ’s ochtends vroeg, ga dan snel naar hem toe en wijs hem er vriendelijk op dat het lampje nog uit is. Houd hierbij het licht uit en de gordijnen dicht.
  3. Laat je peuter in zijn eigen bed, stel hem gerust met een knuffel, aai of kus en ga weer naar je eigen bed.
  4. Ga eventueel na een paar minuten kijken of alles goed is.
  5. Komt je kindje zelf uit bed, begeleid hem dan weer terug naar zijn bed en zeg dat het nog nacht is (‘kijk maar, het lampje is nog uit’).
  6. Gaat het lampje aan, ga dan naar hem toe en begroet hem uitbundig met een vrolijke ‘goedemorgen’. Doe hierbij de gordijnen open of het licht aan en klets tegen hem. Dit is voor hem een duidelijk teken dat de dag begint.
  7. Wijs je kindje erop dat het lampje aan is (of de oogjes open zijn) en dat de dag begonnen is. ‘Kijk maar, het lampje is aan! We kunnen/mogen opstaan!’
  8. Slaapt hij (weer in) tot na het moment dat de slaapwekker aangaat? Laat hem dan lekker doorslapen. Prijs hem wanneer hij wakker wordt de hemel in. Wat heeft hij goed geslapen!

Als je peuter een aantal keer tot 6.00 uur geslapen heeft, kan je de wekker steeds 10 minuten later zetten. Verzet de wekker naar 6.10 uur. Als dit ook een aantal nachten achter elkaar goed gaat, kan je hem weer 10 minuten verder zetten. Zo kan je verdergaan tot een acceptabele tijd.

Tips voor gebruik slaaptrainer

Een slaaptrainer kan een goed hulpmiddel zijn om je kleine wat langer te laten slapen, mits je het op de juiste manier toepast. De volgende tips kunnen je hierbij helpen.

  • Wees consequent. Pas de routine van het slaaplampje elke dag toe, dan went je kindje er het snelst aan en begrijpt hij het steeds beter.
  • Neem het lampje serieus. Haal je kleine niet voor de ingestelde tijd uit bed. Als jij de slaaptrainer niet serieus neemt, zal hij het ook niet doen.
  • Bedenk een goede plek. Zet de slaaptrainer goed zichtbaar, maar buiten het bereik van je peuter neer. Zo voorkom je dat hij aan de knopjes gaat frunniken.
  • Beloon met stickers. Bij oudere peuters kan het helpen een beloningsysteem met stickers te gebruiken om het gebruik van de slaaptrainer succesvol in te voeren.
  • Liever een goedkoop alternatief? Schaf een knus nachtlampje aan en combineer deze met een tijdschakelaar van de bouwmarkt. Dit werkt in principe hetzelfde als een ‘echte’ slaaptrainer, maar is een stuk goedkoper.