Blog
Blog jaloezie kinderen

Jaloezie bij kinderen komt vaak voor wanneer er een broertje of zusje op komst is, of net geboren is. Blogger Judritza is kinder- en jeugdpsycholoog en geeft tips hoe je de grote broer of zus het beste kan voorbereiden op de komst van een baby.

Verkoop de nieuwe baby maar

Een cliënte meldt zich aan. Ze kan zich moeilijk binden aan anderen en dit uit zich met name in haar liefdesrelaties. Ze is erg jaloers en vraagt op negatieve wijze aandacht. Dit zorgt uiteraard voor gedoe in haar relaties. We blikken samen terug op haar jeugd en het valt op dat ze nog steeds doet zoals ze deed toen ze een klein meisje was van 3 jaar.

Evelien was 3 jaar toen haar broertje werd geboren. Dit had een grote invloed op haar gedrag. Evelien was giftig! Ze moest ineens de aandacht delen. Ze probeerde op allerlei manieren de aandacht naar zich toe te trekken. Exclusieve aandacht: ze moest en zou het krijgen, wat de prijs ook was! Ze had maar één doel: mama en papa verkopen die nieuwe baby of ik doe het!

Kaper op de kust

Jaloezie bij kinderen komt vaak voor wanneer er een broertje of zusje op komst is, of net geboren is. Met name als het kindje oud genoeg is om te bevatten wat er gaat gebeuren.

Psychologisch gezien is het helemaal niet zo gek dat kinderen jaloers worden. De positie van elk gezinslid verandert immers: was je eerst nog enig kind, dan ben je straks grote broer of zus. Was je de jongste, dan ben je opeens het middelste kind, zonder dat er van tevoren even met je is overlegd. Het moet niet gekker worden!

Jaloezie

Jaloezie is een complexe emotie die eigenlijk uit verschillende emoties bestaat, zoals boosheid, angst en verdriet. Met name angst overheerst vaak: angst voor verandering, angst om controle te verliezen of angst om niet te overleven.

Met dat laatste komen we bij de evolutionair psychologische uitleg van jaloezie: je positie in het gezin verliezen, omdat er een andere partij om de hoek komt kijken, betekent delen in aandacht, voedsel, kleding enzovoort, en verkleint in dat opzicht jouw kansen op de wereld. Het is dus eigenlijk een alarmsignaal voor kapers aan de kust.

Jaloers gedrag kan zich op verschillende manieren uiten bij kinderen die een nieuwe baby signaleren. Sommige kinderen willen de nieuwe baby echt pijn doen. Anderen zijn opeens onhandelbaar of gaan zich juist ook als een baby gedragen door weer in bed te plassen, te kruipen of te duimzuigen. Andere kinderen zijn heel lief naar de baby toe, maar daarentegen weer vijandig naar de ouders.

Voorbereiden

Voor de ontwikkeling van je kind is het belangrijk dat je rekening houdt met wat de komst van een nieuwe baby voor hem of haar kan betekenen. Zo kan je je kind al voorbereiden als je zwanger bent. Maak je kind een onderdeel van het hele proces, en leg op zijn of haar niveau uit waar jullie mee bezig zijn. Kleertjes kopen, meubeltjes halen; laat je kind meehelpen, sluit het niet buiten. Zo ontstaat het gevoel dat het betrokken wordt.

Een nieuwe baby is niet alleen maar leuk, dus ook dat mag je je kind al tijdens de zwangerschap vertellen. Baby’s huilen, worden ziek, krijgen tandjes… Bereid je kind ook daar op voor om teleurstellingen te voorkomen.

Praten en aandacht

Wanneer de nieuwe baby er eenmaal is, is het belangrijk om met je kind te blijven praten. Je kind hoeft het niet altijd leuk te vinden. Het lucht vaak al op als het eerlijk mag zijn.

Vergeet ook niet exclusieve aandacht te besteden aan je kind. De nieuwe baby is erg leuk, maar je andere kind ook! Laat je kind zien dat je nog evenveel van hem houdt. Plan een dag in waarop jullie samen iets gaan doen zonder de baby. Deze extra bevestiging is nu gewoon even nodig.

Vergeet je kind niet te prijzen en belonen als hij liefdevol en zorgzaam is voor de nieuwe baby. Belonen van goed gedrag werkt doorgaans sterker dan het straffen van negatief gedrag.

Aan de andere kant is het wel belangrijk dat je je kind duidelijk maakt wat de grenzen zijn. De baby pijn doen gaat te ver en kan niet getolereerd worden. Geef uiteraard wel aan wat je kind dan wél moet doen; mama of papa vragen om even iets samen te doen is bijvoorbeeld beter.

Kortom, een goede voorbereiding is het halve werk! Jullie als ouders blij, kind blij en nieuwe baby blij. Veel plezier samen!

Judritza

Hallo! Ik ben Judritza, kinder-en jeugdpsycholoog en moeder van een zoon. In mijn dagelijks leven heb ik zowel op professioneel als privégebied te maken met kinderen en alle uitdagingen die daarbij komen kijken. Ik schrijf blogs over de bijzondere dingen die ik met kinderen meemaak in mijn praktijk ‘Koersvast’, de mentale processen die het ouderschap met zich mee brengen en hoe daarmee om te gaan.